Kediler Ne Zaman Evcilleştirildi?

Bugün dünyanın en popüler evcil hayvanlarından biri olan kediler, insanlar ile binlerce yıldır birlikte yaşamaktadır. Ancak kedilerin evcilleştirilme süreci köpeklerden oldukça farklıdır.

Kediler insanların doğrudan evcilleştirdiği hayvanlar olmaktan çok, insanların yaşam alanlarına kendiliğinden yaklaşarak zamanla uyum sağlayan hayvanlar olarak kabul edilir.

Peki kediler ne zaman evcilleştirildi?

İlk evcilleşme yaklaşık 10.000 yıl önce

Bilimsel araştırmalar kedilerin insanlarla birlikte yaşamaya başlamasının yaklaşık 9.000–10.000 yıl önce gerçekleştiğini göstermektedir.

Bu dönem insanların:

• tarım yapmaya başladığı
• yerleşik hayata geçtiği
• tahıl depolamaya başladığı

dönemdir.

Tarımın ortaya çıkmasıyla birlikte depolanan tahıllar fare ve kemirgenleri çekmeye başladı. Bu durum vahşi kediler için bol av anlamına geliyordu.

Kediler insan yerleşimlerine kendileri geldi

Farelerin çoğalmasıyla birlikte vahşi kediler insan yerleşimlerine yaklaşmaya başladı. İnsanlar da kısa süre içinde kedilerin faydasını fark etti.

Kediler:

• fareleri avladı
• tahıl depolarını korudu
• kemirgen popülasyonunu azalttı.

Bu durum hem insanlar hem de kediler için avantajlı bir ilişki oluşturdu.

En eski kedi mezarı

Kedilerle insanların birlikte yaşadığına dair en eski arkeolojik kanıtlardan biri Kıbrıs’ta bulunan bir mezardır.

Yaklaşık 9.500 yıl öncesine ait bu mezarda bir insan ile birlikte gömülmüş bir kedi bulunmuştur.

Bu bulgu kedilerin o dönemde insanlar için önemli bir yere sahip olduğunu göstermektedir.

Kedilerin atası: Afrika yaban kedisi

Bilimsel çalışmalar günümüz ev kedilerinin büyük ölçüde Afrika yaban kedisinden (Felis silvestris lybica) türediğini göstermektedir.

Bu tür Orta Doğu ve Kuzey Afrika’da yaşamaktadır ve ev kedilerinin en yakın atası kabul edilir.

Antik Mısır’da kedilerin yükselişi

Kedilerin insanlar tarafından çok değerli görülmeye başlaması özellikle Antik Mısır döneminde gerçekleşti.

Antik Mısır’da kediler:

• kutsal kabul edilirdi
• tanrıça Bastet ile ilişkilendirilirdi
• zarar görmekten yasal olarak korunurdu.

Hatta bazı kediler öldüğünde mumyalanarak gömülürdü.

Kediler dünyaya nasıl yayıldı?

Kediler zamanla ticaret ve denizcilik sayesinde dünyanın farklı bölgelerine yayıldı.

Özellikle gemilerde kedilerin bulunması yaygın hale geldi. Çünkü kediler gemilerdeki fareleri kontrol altında tutuyordu.

Bu sayede kediler:

• Avrupa’ya
• Asya’ya
• Afrika’nın farklı bölgelerine

yayılmış oldu.

Kediler hâlâ yarı evcil sayılır

Kediler bugün evcil hayvan olarak kabul edilse de bilim insanları onların köpekler kadar tam evcilleşmiş olmadığını düşünür.

Kediler:

• bağımsız davranabilir
• avlanma içgüdülerini korur
• insanlara bağlı ama özgür bir yaşam sürebilir.

Binlerce yıllık bir ortaklık

Yaklaşık 10.000 yıl önce başlayan insan-kedi ilişkisi, bugün milyonlarca insanın hayatında önemli bir yer tutmaktadır.

Başlangıçta fareleri avlayan bir yardımcı olan kediler zamanla insanların en yakın dostlarından biri haline gelmiştir.

🐈 Kedili Aile Podcast

Kediler hakkında merak edilen soruları konuşuyor, kedilerin davranışlarını birlikte keşfediyoruz.

Kedileri anlamak, birlikte daha mutlu yaşamak.